Nevermind the Name

Havada Bulut

Sait Faik'in Havada Bulut'u insanlarıyla kalabalıklaştırdı yaşantımı. Köpekli adam kimdir mühim değil? Bir köpek ve bir adamdır işte. Adam köpekle konuşan bir adamdır. Yaşayan, aşık bir adamdır. 

Kitabın sonundaki Rıfat Ilgaz'ın anektodu ise harikaydı. Sait Faik, öykü seninle güzel.

This Gun For Hire

"Bu Silah Kiralıktır" kara film türünde izlediğim örnekleri düşününce türdeşlerinden hayli geride kaldı. Tesadüflere fazlaca olanak sağlayan bir senaryo, son yarım saate yedirilen milliyetçi söylemler, inandırıcı olmayan bir karakter değişimi, çocukluk travmalarıyla geliştirilen bir yan öykü. Derinliksiz... 

Humprey Bogart

Bogart üzerine bu kitap, usta oyuncunun filmlerine, kariyerine, hayatına kısa bir bakış. Fazla ayrıntılı bir çalışma değil ancak mevzu Bogart (karizma, Hollywood, kadınlar, oyunculuk) olunca insan keyifle okuyor. Okuduğuyla yetinmemek üzere kitabın başından ayrılıyor. 

Henüz

parmak ucuma saplanıp gezinen
romatizmal ağrı, bugünün yalnızlığı

çok öykülü, bin gözlü
balık ağlarına takılan
kent cambazları

biz bir toplamı eksiltmek uğruna
daha başlamamışken birbirimize
az avizeli evlerden
az koridorlu evlere gerilen
ince ip üzerinde
(ortasında sokak lambası)
daha başlamamışken
gökyüzü boyasına öykünüp
imlasız ve dengesiz sevişmeye

o cambazlar ki
suya attılar kendilerini

kentimin eğip büktükçe
kırdıkça
teninden çizgiler geçtikçe
şekilden şekle giren
kartondan sokakları

sokakların ayrık otu büyüten çocukları
çocukların kurdele sarılı döküntülü rüyaları
kent cambazlarının ruhlarını almışlar

ve sırf onlar bilirler
bu durmadan birbirine çarpan
mazgallarında güzel sözler büyüten kentte

akça büyük kalıp sabunlar
yağmur suyuyla köpürtülüp
sahici insanları barındıran şiirlerle
temizler zehirlenen kanı

Her Aşk Gibi Yarım

Doğan Yarıcı imzalı Her Aşk Gibi Yarım romanı başucu külliyatım arasına üst sıralardan giriş yaptı. İçimi ısıttı. Sımsıcak bir hüzün bıraktı ardından. Geçmişe, yaşamadığım fakat yaşasam epey mesut olacağımı düşündüğüm zamanları (Pariste Geceyarısı filmi tersini söylese de) yeniden özledim. Sinema, yeşilçam, Beykoz, deniz, insanlar, kendi dünyalarını sahiplenen, sevgiyi sahiplenen insanlar dolu kitap. Bir de kimler gelip geçmiyor ki satırlardan; Hayati Hamzaoğlu, Hüseyin Baradan, Sadri Alışık, Adile Naşit, Vahi Öz, Nubar Terziyan, Cahide Sonku, Suna Pekuysal, Altan Erbulak, Ömer Lütfi Akad, Seyfi Teoman... Nicesi... İkinci dünya savaşı fonunda film şeridi gibi bir anlatı. Okunulası dahası yaşanılası ve sevilesi.

A Face in the Crowd

"Film, 'Yalnız' Rhodes isminde kaba ve köylü bir gitaristin, yerel medyadan TV yıldızlığına, oradan da siyasette "kral-yaratıcı" haline gelişine uzanan hikayesini anlatır. Onu taşranın ücra bir köşesindeki hapishanede keşfeden radyocu Marcia Jeffries isimli kız ise, Rhodes'un büyüsüne ilk kapılan kişi olacaktır."

Medyanın gücü, yönlendirici etkisi, şöhretlerinin ikili yaşamlarına dair kayda değer bir Elia Kazan filmi. Sıfırdan başlayan bir taşralının önce radyo, ardından da televizyon yardımıyla önlenemez yükselişinin öyküsü. Güç değişim getirir... Kazan'ın Viva Zapata filminde de ufaktan benzer bir tema vardı lakin iki filmin finali karakterlerin iki zıt yolu seçmelerini yansıtmasıyla olayın rengini değiştiriyor. 

A Face in The Crowd, medyayı eleştirebileceği tüm alanlarda sözünü esirgemeyen tavrıyla da dikkat çekici. 

Reklam, politika, güven, sömürü, kapitalizm, bencillik, yüksek ego... 

1957 yapımı bir filmden günümüze bu denli paralel çizgi çekmek ise şaşırtıcı. Tüm medeniyet gelişimlerine, yaşanan olaylara rağmen medya hala yerinde sayıyor. Sadece şimdi daha renkli, daha fazla, daha alacalı. 

A Face in The Crowd'da sevdiğim diğer bir husus ise, aslında televizyon karakterleri yaratan, besleyen geniş bir çalışan kesimin bulunduğunu göstermesi. O beyaz cam gerçeğin çok uzağında duruyor. 

Kesinlikle izlenmesi gereken bir film.

  ---spoiler---

Filmin özellikle son on beş dakikası bir harika. Ana karakterin gözden düşmesinin ardından yapılan konuşma, medya dünyasında, şov dünyasında hala geçerliliğini koruyan tespitler sunuyor.

---spoiler--- [^]